Samen met opener Any Time en opvolger Loma zorgde Jonathan Meiburg met zijn Shearwater voor een avondvullend programma waarin de muziek centraal stond en de drie bands op bijzondere wijze met elkaar verweven raakten. In de kleine zaal van de Muziekgieterij in Maastricht was een podium ingericht met sfeervolle verlichting, die uitstekend aansloot bij hetgeen er die avond op het programma stond.
In aanloop naar het optreden van opener Any Time stond aan de voorzijde van de zaal, in de zogenaamde ‘fabrieksfoyer’ waar bezoekers samen genoten van een drankje, een T1 Volkswagenbus. Hierin was de merchandise van Loma en Shearwater uitgestald. Bezoekers konden bovendien direct een handtekening bemachtigen van zangeres Emily Cross, die de merchandise persoonlijk aan hen overhandigde.
Ondertussen opende Any Time het programma. De bezetting bestond uit Dan Duszynski op gitaar, Sam Pankey op bas en Josh Halpern op drums. Hun fluïde, transparante popmuziek met een rauw randje zorgde voor een aangename start van de avond. De zaal was op dat moment nog rustig gevuld, waarbij menigeen zich in de foyer tegoed deed aan een speciaalbiertje.
Het trio onder leiding van Duszynski gaf na afloop van de set aan dat het publiek de band later op de avond nog wel terug zou zien. Dat bleek geen loze belofte, want de bandleden ondersteunden ook Emily Cross tijdens haar optreden met Loma en later bij Shearwater, onder leiding van Jonathan Meiburg. Daarmee groeide de avond uit tot één groot gezamenlijk optreden, dat uiteindelijk maar liefst 160 minuten in beslag nam. Het publiek werd daarbij getrakteerd op een breed scala aan muzikale indrukken.
Bij opvolger Loma betrad Emily Cross het podium. Inmiddels was ook de zaal een stuk beter gevuld, een beeld dat voor de rest van de avond zou aanhouden. Loma was het toegankelijkere project van Cross, dat zij samen met Meiburg vormgaf. De band had inmiddels drie reguliere albums uitgebracht, waarvan ‘How Will I Live Without a Body?’ uit 2024 het meest recente was. Daarbij werd ‘The Rind in Your Mind’ buiten beschouwing gelaten, aangezien dit een begeleide meditatie betrof. Dat Emily Cross een geheel eigen kijk op muziek en performance had, bleek ook uit haar andere project Cross Record. Een project dat zeker niet onverdienstelijk was, maar wel meer aandacht en geduld vroeg om de schoonheid ervan volledig te doorgronden.
Cross kwam enigszins timide en verlegen over en leek niet altijd goed raad te weten met het podium, waarop ze wat schuchter heen en weer schuifelde. Anderzijds bracht haar voorliefde voor thee haar halverwege het optreden in een bijzondere stemming. Ze pakte een klein inklaptafeltje, zette dit pal voor de eerste rij neer en nam vervolgens in kleermakerszit plaats om op haar gemak verse thee in te schenken en te drinken. Het tafereel deed denken aan het Japanse Chado, de traditionele theeceremonie. De filosofie daarachter, met harmonie, rust, respect en zuiverheid als uitgangspunten, leek haar zichtbaar meer tot zichzelf te brengen.
De muziek van Loma leende zich wellicht meer voor een theateromgeving dan voor een zaal met staand publiek. De aanwezigen wiegden weliswaar voorzichtig mee, maar stonden vooral aandachtig te luisteren. Sommigen deden dat zelfs met gesloten ogen. Loma maakte muziek om bij achterover te leunen, de ogen te sluiten of juist open te houden en je volledig te laten meevoeren. De prachtige stem van Cross vormde daarbij het middelpunt, terwijl ze met haar klarinet op momenten juist voor dissonante klanken zorgde.
Meiburg zat links van Cross rustig op een stoel en voorzag de composities met subtiele gitaarpartijen van extra diepgang. De set van een uur vloog in een soort luisterroes voorbij, waarna al snel werd doorgeschakeld naar het hoofdprogramma van de avond: Shearwater. Meiburg trad naar voren, midden op het podium, terwijl de overige bandleden hun posities innamen. Toetseniste Kim Burke nam daarbij opnieuw haar plek in, nadat ze ook bij Loma al op fraaie wijze haar muzikale bijdrage had geleverd.
Meiburg vertelde dat Shearwater na tien jaar eindelijk weer door Europa toerde. Hij bedankte het publiek en merkte daarbij op dat de aanwezigen zichzelf ook best een applaus mochten geven, omdat zij deze tournee mede mogelijk hadden gemaakt. Door de sterk gestegen kosten was het voor kleinere indiebands als Shearwater steeds lastiger geworden om een Europese tournee op poten te zetten. Dankzij een crowdfundingactie en de gezamenlijke aanpak van Any Time, Loma en Shearwater was het benodigde doel echter ruimschoots behaald.
Gelukkig maar voor het aanwezige publiek, want de muziek van Shearwater had iets eigens en unieks. Dat werd mede vormgegeven door zanger Jonathan Meiburg, wiens stem en manier van zingen regelmatig deden denken aan de hoogtijdagen van Talk Talk en de karakteristieke zang van Mark Hollis. Meiburg, die zelf ook zijn sporen had verdiend als lid van Okkervil River, zocht voor zijn meer ingetogen composities een andere muzikale uitlaatklep. Die vond hij uiteindelijk in Shearwater.
Met ‘The New World’, inmiddels alweer het elfde album sinds de oprichting in 1999, bewees de band opnieuw een betrouwbare factor te zijn binnen het indierocklandschap. Voor de liefhebber was de aanschaf van een nieuw Shearwater-album inmiddels bijna een vanzelfsprekendheid geworden. De band had dan ook een indrukwekkend oeuvre opgebouwd om uit te putten.
Een van de albums waarop kon worden teruggevallen, was ‘Jet Plane and Oxbow’. Meiburg stond uitgebreid stil bij het nummer ‘Pale Kings’ van dat album. Het nummer handelde over depressie, diepe mentale uitputting en tegenslag, maar vooral ook over de innerlijke strijd om daar weer bovenop te komen. Meiburg benadrukte dat dergelijke gevoelens niets waren om je voor te schamen. Iedereen kreeg er vroeg of laat in zijn leven mee te maken. Het was een mooi en oprecht moment waarop hij zijn eigen kwetsbaarheid met het publiek deelde en daarmee een bijzondere verbinding tot stand bracht.
Als toegift speelde Shearwater twee nummers. Daarvoor hoefde de band niet eens het podium te verlaten. Meiburg kondigde eenvoudigweg aan dat ze er nog twee nummers aan vastplakten. ‘Even Song’, de opener van het meest recente album ‘The New World’, was geïnspireerd op het boek ‘Watership Down’ van auteur Richard Adams. Het nummer vertelde over overlevingsdrang en dreiging, waarbij de konijnen hun veilige burcht moesten verlaten.
Als afsluiter nam Meiburg plaats achter de toetsen bij Burke. Er ontstond een serene sfeer, die werd ondersteund door de kalmerende spreekstem van levende legende Laurie Anderson, die het nummer ‘You and Your Dog’ van een bijzondere dimensie voorzag. Emily Cross werd er nog even bijgehaald, zodat zij met haar klarinet als een charmante olifant het optreden kon uitfluiten. Het leverde een bijna apotheotische finale op, waarin alle muzikanten op fraaie wijze samenkwamen. Daarmee kwam een bijzondere avond ten einde, waarin drie bands niet alleen afzonderlijk indruk maakten, maar vooral ook als één groot muzikaal collectief een overtuigend geheel vormden.