John Watts had zondagavond in Doornroosje in Nijmegen duidelijk zin in een feestje. Met Fischer-Z deed hij de laatste Nederlandse show van de Europese 50th Anniversary Tour, waarbij vijftig jaar muziekgeschiedenis werd gevierd. Het werd een avond waarop nostalgie, humor, improvisatie en maatschappijkritiek elkaar afwisselden. Watts bleek bovendien nog altijd een frontman die niet bang is om de regie even los te laten, of juist volledig naar zich toe te trekken.
Watts verscheen na een verkort voorprogramma al spelend op het podium, met zijn herkenbare hoed op en aanvankelijk helemaal alleen. Met ‘Cool Enough’ zette hij de avond in. Na een eerste praatje vertelde hij dat het de laatste show van de Europese tour was en dat er dan doorgaans vreemde dingen konden gebeuren. Dat bleek geen loze belofte. Bij het volgende nummer, ‘Don’t Worry, He’s Got It’, instrueerde hij zijn bandleden ter plekke over de akkoorden, voor een nummer dat Watts tijdens de tournee had geschreven en eenmalig ten gehore bracht. De tekst werd afgelezen van gsm, aangezien Watts zijn muzikanten op speelse wijze meenam in de tekst en hen op muzikale wijze introduceerde aan het publiek.
Met ‘Pretty Paracetamol’ en ‘Wax Dolls’ werd vervolgens stevig teruggegrepen op het vroege repertoire. ‘Remember Russia’ liet horen dat Fischer-Z ook de reggae-invloeden bepaald niet schuwde, waarna ‘The Worker’, een van de grote hits van Fischer-Z, de eerste periode van de band verder onderstreepte. Het publiek zong uit volle borst mee. Watts kondigde de band nogmaals aan, om vervolgens droogjes op te merken dat hij dat eigenlijk al gedaan had. Toch gaf hij zijn muzikanten alsnog een eigen moment van faam.
Bij ‘Marguerite Yourcenar’ nam toetseniste Chloe Leigh, die ook het voorprogramma verzorgde, de gitaar ter hand en kwam ze naar voren op het podium. Tijdens ‘Well Meaning Ghost’, een nummer uit het solowerk van John Watts, bleef deze mooie verschijning ook nog even gitaar spelen, terwijl de oorspronkelijke gitarist tussendoor ook een deel van de toetsenpartijen voor zijn rekening nam. Watts nam het Nederlandse publiek nog even op de hak, maar schakelde vervolgens moeiteloos door naar ‘So Long’, afkomstig van het album ‘Going Deaf for a Living’ uit 1980.
Na het nieuwe ‘Perfect’, afkomstig van het meest recente album, vroeg Watts om een schoon shirt. Op het podium kreeg hij een overhemd aangereikt, en de ouwe Watts schroomde niet zich en plein publiek om te kleden, waarna hij aankondigde dat er nu iets miserabels zou volgen. De podiumverlichting kleurde rood en blauw, contrasterend, en ‘Berlin’ volgde.
Watts vertelde dat het nummer in 1981 tijdens Pinkpop was gespeeld. Hij herinnerde zich de ballonnen die toen de lucht in gingen en de rook die door de wind precies de verkeerde kant op werd geblazen. Daarna volgde het magistrale ‘Red Skies Over Paradise’, waarin opnieuw ruimte was voor een reggae-achtige benadering. Watts poseerde vervolgens uitgebreid voor een fotograaf, met zijn mond wagenwijd open. “Can you see what I had for breakfast?”, vroeg hij met een brede grijns. De humor bleef niet beperkt tot het podiumbeeld.
Voor ‘Cruise Missiles’ merkte hij op dat het opnieuw een oorlogslied betrof. Vervolgens haalde hij Donald Trump en diens geografische kennis aan. Watts grapte dat Trump wellicht Benjamin Netanyahu zou bombarderen in de veronderstelling dat Israël Iran was. “Well, that’s my hope indeed”, voegde hij eraan toe.
Met ‘Damascus Disco’ en ‘Battalions of Strangers’ werd het repertoire verder uitgediept. Tussendoor vertelde Watts dat zijn eerste bezoek aan Nijmegen ergens in 1980 was. Ergens moest hij nog een opname van dat optreden hebben. Hij herinnerde zich vooral dat hij zich destijds had afgevraagd waar ‘Nidgemegen’ eigenlijk lag.
Na ‘Battalions of Strangers’ kondigde Watts aan dat de band nog één nummer zou spelen, waarna het publiek aanhoudens ‘Marliese’ scandeerde. Hij bedankte het publiek voor de komst en steun en sprak de hoop uit volgend jaar terug te keren. Met ‘One Voice’ leek het optreden afgesloten, maar na een korte onderbreking kwam Fischer-Z terug voor een toegift. ‘Room Service’ en ‘Head On’ volgden, waarna toch ‘Marliese’, al was het in een alternate version, uiteindelijk de avond afsloot.
De vijftig jaar Fischer-Z was in Nijmegen geen strak geregisseerde terugblik op een indrukwekkende carrière. John Watts maakte er juist een levendige avond van, waarin spontaniteit en relativeringsvermogen minstens zo belangrijk waren als de bekende nummers. Zijn humor, de wisselende instrumentale rollen binnen de band en de aanhoudense politiek getinte scherpzinnigheid van Watts, gaven het optreden een persoonlijk karakter. Met een uitgebreide set, langer dan eerder in de tour, en een finale die terugkeerde naar een van de bekendste composities uit het Fischer-Z-repertoire, bewees Watts dat zijn muzikale verhaal nog lang niet uitverteld is.
Foto’s (c) Eus Driessen