Frankfurt am Main, eind jaren tachtig. Een jong Koerdisch vluchtelingenjongetje genaamd Azad Azadpour vindt zijn weg in een nieuwe taal en cultuur via hip-hop, beatboxen en graffiti. Wat begon als overlevingsstrategie groeide uit tot een carrière die hem maakte tot een van de grondleggers van de Duitse straatrap. Met platen als ‘Leben’ en ‘Faust des Nordwestens’ zette Azad de standaard voor een generatie rappers, en met ‘Der Bozz’ uit 2004 leverde hij een plaat af die zo confronterend was dat de Duitse autoriteiten haar op de indexlijst zetten wegens schadelijke inhoud voor de jeugd. Meer dan twintig jaar later sluit Azad de trilogie af met ‘Der Bozz III’, en hij maakt meteen duidelijk dat dit ook het laatste deel wordt.
Het album is geen losse greep uit de archiefkast, maar een bewust geconstrueerd geheel waarin Azad zelf intensief betrokken was bij de productie, net zoals bij het origineel. De boom bap-geluiden die de basis vormen, verwijzen direct naar de gouden jaren van de hiphop, de periode waarin albums nog werden beleefd als gebeurtenissen in plaats van als losse streams. Tegelijkertijd weet de productie ook een eigentijds randje toe te voegen, waardoor het geheel niet aanvoelt als pure nostalgie, maar als een logische voortzetting van waar Azad ooit begon.
Lyrisch laat Azad opnieuw zien waarom hij wordt beschouwd als een van de meest authentieke stemmen binnen de Duitse rapscene. Hij blijft trouw aan zijn rol als straatpoëet, met teksten die de harde realiteit van zijn jeugd niet verbloemen, maar tegelijkertijd ruimte laten voor reflectie en hoop. Op ‘Survivor’, de eerste single van het album, hoor je die balans tussen kwetsbaarheid en kracht het duidelijkst terug. Het nummer vertelt over doorzettingsvermogen, over vallen en weer opstaan, zonder daarbij in goedkope clichés te vervallen. De videoclip versterkt dat verhaal met beelden die rechtstreeks uit Azads eigen geschiedenis lijken te komen.
Andere tracks brengen weer de rauwere kant van Azad naar voren, met scherpe lyrics over straatleven, loyaliteit en de strijd om jezelf staande te houden in een wereld die je niet altijd welkom heet. Die combinatie van hardheid en kwetsbaarheid is precies wat ‘Der Bozz’ destijds zo bijzonder maakte, en het is fijn om te horen dat Azad die balans op het derde deel weer weet te vinden. Fans van het origineel zullen hier ongetwijfeld de vergelijking maken, en die vergelijking pakt overwegend positief uit.
Wat ‘Der Bozz III’ extra gewicht geeft, is het besef dat dit het slotstuk is van een trilogie die zich uitstrekt over meer dan twee decennia. Azad heeft niet de behoefte om dit nog verder te rekken, en die beslissing getuigt van zelfvertrouwen. Liever een afgerond verhaal dat recht doet aan het origineel, dan een eindeloze reeks vervolgen die alleen maar verwatert. Het resultaat is een plaat die zowel teruggreep op de essentie van klassieke Duitse straatrap als laat horen dat Azad nog altijd iets te vertellen heeft.
Niet elk nummer haalt het niveau van de absolute hoogtepunten uit zijn discografie, en er zitten momenten in die wat voorspelbaar aandoen voor wie de Azad-formule al jaren kent. Maar als geheel is ‘Der Bozz III’ een knap staaltje vakmanschap, gemaakt door een artiest die precies weet wie hij is en waar hij vandaan komt. Voor de trouwe fanbase is dit een waardig afscheid van een van de meest invloedrijke trilogieën in de Duitse hiphop. (7/10) (Sony Music/Bozz Music)