Vince Staples doet niet aan voorzichtigheid. Met ‘Cry Baby’, zijn zevende studioalbum, levert de rapper uit Long Beach een van zijn meest confronterende en politiek geladen platen tot nu toe. Na de streng introspectieve ‘Ramona Park Broke My Heart’ uit 2022, een melancholische liefdesverklaring aan zijn thuisstad, en ‘Dark Times’ uit 2024, dat nog dieper naar binnen keek, keert Staples zijn blik nu volledig naar buiten. Zijn eigen woorden over het album waren simpel en veelzeggend: “As the world burns, I have decided to release this album.”
Staples maakte zijn naam met albums als ‘Summertime ’06’ en ‘Big Fish Theory’, en bewees daarna met zijn Netflix-serie ‘The Vince Staples Show’ dat hij meer is dan muzikant. Hij is een van de weinige artiesten in zijn generatie die consistent kritisch gewaardeerd worden zonder ooit het commerciële centrum te bezetten, en die eigenwijsheid heeft hem altijd goed gediend. Op ‘Cry Baby’ laat hij horen dat de muziek zijn scherpste wapen blijft. Opvallend is bovendien dat dit zijn eerste volledig onafhankelijke plaat is: na jaren bij Def Jam en Motown opereert hij nu via zijn eigen label Section Eight Arthouse en Loma Vista.
Het album is gebouwd op live-instrumentatie, een bewuste keuze die de urgentie van de boodschap direct voelbaar maakt. Dat hoor je meteen op openingsnummer ‘Blackberry Marmalade’, het meest besproken nummer van de plaat. De zware gitaarriff trekt je de song in voordat Staples ook maar één woord heeft gezegd. Lyrisch beweegt het nummer tussen persoonlijke herinneringen aan zijn grootmoeders keuken en een harde afrekening met systematisch racisme en exploitatie. De bijbehorende videoclip, gefilmd vanuit het perspectief van een first-person shooter en mede geregisseerd door Staples zelf, is grensoverschrijdend in de beste zin van het woord: het stelt je als kijker onontkoombaar in de geweldsstatistiek. Dat Staples de clip eerst exclusief deelde via zijn eigen Discord-kanaal en YouTube, voor grote streamingdiensten, past bij de houding die dit album uitstraalt.
‘Only in America’ verdiept de thematiek verder en is een van de meest gecontroleerde politieke statements die Staples ooit heeft gemaakt. Waar andere rappers leunen op retoriek, kiest hij voor beeldende precisie. ‘White Flag’, de tweede single, is iets toegankelijker maar niet minder strak. De plaat heeft ook rustiger ogende momenten: ‘Cotton’ en ‘7 in the Morning’ tonen dat Staples niet uitsluitend in de aanval gaat en dat hij het tempo bewust durft te wisselen. Op 35 minuten is het album compact en doordacht, een bewuste keuze in een tijdperk van opgeblazen tracklists.
Staples is altijd een schrijver geweest die meer zegt met minder woorden, en ‘Cry Baby’ bevestigt dat opnieuw met elke track. Dit is een album voor nu, gemaakt door iemand die precies weet waar we zijn, en die niet bereid is om dat weg te fluisteren. (8/10) (Section Eight Arthouse / Loma Vista / Concord)