Acht jaar is een eeuwigheid in hiphop. In de tijd sinds A$AP Rocky ‘TESTING’ uitbracht, werd hij vader van drie kinderen met Rihanna, doorliep hij een strafzaak wegens zware mishandeling die in februari 2025 eindigde met vrijspraak, was hij co-chair van het Met Gala en nam hij indrukwekkende acteerrollen op zich. Voor veel mensen uit een jongere generatie werd Rocky bekender door modeshoots en rode-loperoptredens dan door zijn muziek. ‘Don’t Be Dumb’ arriveert als zijn definitieve antwoord aan iedereen die zich afvroeg of hij achter de microfoon nog iets te bewijzen had.
Het album opent met ‘Order of Protection’, een wazige, met autotune omhulde reflectie op de juridische problemen en publieke controle die zijn recente jaren hebben bepaald. Het zet de toon voor een project van een uur dat zich uitstrekt over 17 tracks, die stuk voor stuk lijken te willen bewijzen dat Rocky nog altijd in elke lane kan meekomen. Voor luisteraars die zijn cloudrap-oorsprong op ‘LIVE.LOVE.A$AP’ kennen: zie dit als ‘Peso’ op volwassen leeftijd – nog steeds moeiteloos cool, maar nu beladen met vaderschap, rechtszaaldrama en meer dan een decennium aan culturele invloed.
De lijst producers leest als een hiphop-eregalerij: Clams Casino, Harry Fraud, Hit-Boy, Cardo Got Wings en zelfs de verrassende toevoeging van Danny Elfman, via albumhoeskunstenaar Tim Burton. Deze eclectische mix zorgt voor sonische whiplash die sommigen opwindend zullen vinden en anderen uitputtend. Rocky springt van dystopische Memphis-trap op ‘Stole Ya Flow’ naar dromerige indiepop op ‘Punk Rocky’, van rokerige jazzclub-sferen op ‘Robbery’ naar industriële ravechaos op ‘STFU’.
De agressieve tracks tonen Rocky op zijn meest dominante. ‘Helicopter’ laat zijn technische kunnen horen wanneer hij in dubbel tempo over ratelende, nerveuze productie raast met de precisie van een veteraan die niets verleerd is. ‘Stole Ya Flow’ fungeert als oorlogsverklaring aan iedereen die zijn esthetiek heeft geleend zonder krediet, met wat velen interpreteren als gerichte schoten richting Drake. Het door Sauce Walka ondersteunde ‘Stop Snitching’ kanaliseert jarenlange bitterheid richting het voormalige A$AP Mob-lid dat tegen hem getuigde, gebracht met de gruizige intensiteit van iemand die verraad daadwerkelijk heeft meegemaakt.
‘Don’t Be Dumb’ is echter op zijn sterkst wanneer Rocky kwetsbaarheid toelaat onder zijn designerpantser. ‘Stay Here 4 Life’ koppelt hem aan Brent Faiyaz voor een prachtige meditatie over huiselijkheid en settelen, waarbij Faiyaz’ etherische zang een tegenwicht vormt voor Rocky’s nieuwgevonden volwassenheid. De titeltrack, geproduceerd door vaste partner Clams Casino, keert terug naar het cloudrap-terrein waarop Rocky zijn naam vestigde, en de nostalgie komt hard binnen. ‘The End’ schakelt will.i.am en folkzangeres Jessica Pratt in voor een verrassend rake beschouwing over schermverslaving en moderne dystopie.
De gastenlijst reikt verder tot onverwacht gebied. Doechii levert opvallende bars op ‘Robbery’ en maakt van de jazz-achtige track een geestige verbale krachtmeting. Tyler, the Creator duikt op, maar zijn bijdrage voelt wat ondermaats. Westside Gunn wordt gereduceerd tot ad-libs naast Damon Albarns Gorillaz, en hoewel die combinatie op papier intrigeert, komt het nooit volledig tot zijn recht.
De centrale zwakte van het album zit in de inconsistentie. Voor elk transcendent moment als ‘Robbery’ of ‘Air Force (Black DeMarco)’ – dat laatste stuitert met spannende onvoorspelbaarheid tussen hyperrap en dreampop – zijn er tracks als ‘Playa’ en ‘Fish N Steak’ die aanvoelen als generieke mainstream-hiphop op de automatische piloot. Rocky’s teksten glijden af en toe af naar gedateerd terrein; verwijzingen naar blauwe verificatievinkjes voelen in 2026 uit de tijd. Zijn flows zijn technisch sterk, maar kunnen over de lange speelduur repetitief worden.
De thematische kern van het album draait om het bewijzen dat zijn tabloïdpersoonlijkheid hem niet definieert. Wanneer Rocky verklaart dat hij zich nergens druk om maakt omdat zijn partner Rihanna is en zijn kinderen hem met beide benen op de grond houden, voelt dat oprecht. De rechtszaalverwijzingen die overal opduiken – van ‘SWAT Team’ tot ‘Air Force’ – klinken nooit triomfantelijk, maar eerder uitgeput. Hij won zijn zaak, maar de ervaring heeft duidelijk sporen nagelaten.
‘Don’t Be Dumb’ zal niet iedereen tevreden stellen. Het mist de samenhangende visie van ‘AT.LONG.LAST.A$AP’ en de hongerige innovatie van zijn vroegste werk. Maar het bewijst wel dat Rocky een van hiphops meest onderscheidende stemmen en curatoren blijft. Op 37-jarige leeftijd is hij niet langer de opstandige mode-icoon uit Harlem, maar een elder statesman die worstelt met nalatenschap, vaderschap en culturele diefstal. De tekortkomingen van het album zijn reëel, maar dat geldt ook voor de ambitie. In 2026 telt dat nog steeds. (7/10) (A$AP Worldwide / Polo Grounds / RCA Records)