Er bestaan veel stand-upcomedians, maar er zijn er maar weinig die al binnen tien seconden duidelijk maken dat je naar iets compleet eigens zit te kijken. Randy Feltface is er zo één. De fel paarse pop met permanente frons, grote ogen en een stem die tegelijk cynisch en wanhopig klinkt, lijkt op papier een gimmick. Live blijkt hij juist het tegenovergestelde: één van de strakst geschreven comedy-acts van dit moment. Zaterdagavond ‘stond’ Feltface in Muziekgebouw Eindhoven voor een uitverkochte zaal.
Voordat Feltface zijn opwachting maakte, mocht de Australische stand-upcomedian Brodi Snook het publiek opwarmen. Waar vrouwen in komedie niet altijd aanslaan, lukte het de 44-jarige met vrouwelijke zelfspot en grofheid waar Nederlandse vrouwen in comedy vaak van weg bleven. Het grotendeels Engelstalige publiek, mede te danken aan de enorme expat-gemeenschap in en rond de lichtstad, omarmde Snook al snel. En niet alleen omdat er naast Bell’s Comedy te weinig Engelstalig vermaak is in en rond de Lichtstad, maar zeker vanwege de pure en oprechte directheid van de Australische.
De eveneens Australische comedian Heath McIvor speelt Randy niet als een typetje, maar als een volledig uitgewerkte persoonlijkheid. Randy is ondanks zijn Muppet-achtige overkomen geen mascotte en ook geen kinderfiguur. Hij is een licht neurotische, overdenkende dertiger die de wereld observeert met een combinatie van existentiële paniek en droge logica. Het werkt vooral omdat de grappen nooit draaien om ‘kijk, een pop die volwassen dingen zegt’, maar om herkenning. Randy denkt simpelweg hardop wat veel mensen stilletjes denken. En dat is veel, en grof.
Zijn sterkste materiaal zat in alledaagse observaties. Hij liet mensen in het publiek converseren met een pop, lapte onze nationale trots KLM er aan en lachte zelfs om het uiterlijk van Youp van ’t Hek. Het publiek lachte niet alleen omdat het scherp geschreven is, maar omdat de conclusie telkens pijnlijk logisch voelde.
Wat Randy onderscheidde van veel moderne stand-up is ritme. Zijn show was geen samenraapsel van losse grappen, maar een van zorgvuldig opgebouwde verhalen, waarin hij met regelmaat terughaalde naar eerdere uitspraken. Een ogenschijnlijk kleine opmerking aan het begin kwam twintig minuten later terug als payoff. Hij bouwde de spanning op alsof hij een verhaal vertelde in plaats van een set speelde, en bleef opvallend alert en actueel. Daardoor blijven zelfs lange stukken constant interessant.
Ook inhoudelijk ging het verder dan snelle punchlines. Randy’s comedy zat vol lichte existentiële thema’s, maar durft overal de draak mee te steken, van Sjostakovitsj tot aan het touren in de Verenigde Staten. Hij verpakte dat in scherpe en schreeuwende humor, waardoor je eerst lachte en pas een paar seconden later besefte waar de grap eigenlijk over ging. En dat waarbij hij met regelmaat teruggreep op het beroep van verzekeringsagent Jurgen die in de zaal de rol van slachtoffer kreeg.
Een niet te vergeten cameo was die van Bobby Boltface. Een ogenschijnlijk vergeten bout in het ‘reservedecor’, die niets liever wilde dan zelf comedia worden. Het deed hier en daar denken aan Walter, de interrumperende pop van Jeff Dunham, die een vrij structurele rol speelt in de scetches van Achmed the Dead Terrorist. Boltface brak met regelmaat in en werd gebruikt om ogenschijnlijke pauzes op te vullen waarbij McIvor slim gebruik maakte van Boltface als gimmick.
Technisch was het daarom misschien nog indrukwekkender. Omdat Randy een pop is, moet elke timing perfect zijn. Pauzes, blikken, kleine hoofdbewegingen en zelfs stilte zijn onderdeel van de grap. McIvor gebruikt dat maximaal: een simpele blik het publiek in kan soms harder werken dan een punchline. Je vergeet na een kwartier volledig dat er iemand achter het decor zit. Je kijkt niet meer naar een poppen-act, maar naar een comedian met een zeer expressief gezicht, waarbij je al snel vergeet dat het een pop is.
Wat vooral blijft hangen, is hoe modern de humor aanvoelt. Randy Feltface maakte geen makkelijke grappen over actualiteit of politiek, maar over het leven in het algemeen in een tijd van constante informatie en sociale verwachtingen. Zijn materiaal voelt daardoor verrassend tijdloos en tegelijkertijd heel actueel.
Randy Feltface bewijst dat een sterk concept pas werkt als de inhoud nog sterker is. Zonder goede grappen is het een trucje geweest. Met dit schrijfwerk en deze timing is het juist één van de meest originele comedy-shows die je momenteel kunt zien. Dat Muziekgebouw Eindhoven met Randy Feltface durft om naast muziek ook topcabaret te programmeren, geeft aan dat de Eindhovense zaal vooruitstrevend blijft programmeren. En dat werd gevoeld.